Discover Tết Đoan Ngọ, celebrated on the 5th day of the 5th lunar month. Ngọc explains the "Social Logic" of why this is called the "Insect Killing Festival" (Tết giết sâu bọ) and how it relates to ancient beliefs about health and changing seasons. Learn the vocabulary for traditional practices, such as eating fermented sticky rice (cơm rượu nếp) first thing in the morning to "cleanse" the body, and the cultural significance of eating seasonal summer fruits.
Chào các bạn! Mình là Ngọc, giáo viên tiếng Việt tại Langiri.
Hôm nay, mình sẽ dẫn các bạn tìm hiểu về một ngày Tết rất đặc biệt trong văn hóa Việt Nam: Tết Đoan Ngọ, diễn ra vào mùng năm tháng Năm âm lịch.
tháng 5 âm lịch.
Đây không phải là ngày Tết lớn với nhiều ngày nghỉ hay trang trí rực rỡ, nhưng lại là một ngày lễ quen thuộc, gắn liền với sinh hoạt hằng ngày và cách người Việt chăm sóc sức khỏe từ xa xưa.
sinh hoạt hằng ngày và cách người Việt chăm sóc sức khỏe từ xa xưa.
Người Việt còn gọi Tết Đoan Ngọ bằng một cái tên rất dân gian: Tết giết sâu bọ.
Nghe thì vui, nhưng tên gọi này phản ánh rõ cách người xưa quan sát thiên nhiên và cơ thể con người.
Theo quan niệm truyền thống, mùng năm tháng Năm là thời điểm giao mùa, khi sâu bọ, côn trùng và các yếu tố gây bệnh phát triển mạnh. Vì thế, con người cũng cần làm sạch cơ thể để chuẩn bị cho nửa năm còn lại.
cần làm sạch cơ thể để chuẩn bị cho nửa năm còn lại.
Khác với nhiều ngày lễ khác, Đoan Ngọ bắt đầu từ rất sớm, thường là vào buổi sáng. Nhiều gia đình có thói quen ăn Tết ngay khi vừa ngủ dậy.
Người lớn thường nhắc con nhỏ rằng phải ăn lúc bụng còn đói để diệt sâu bọ trong người.
Cách nói này mang màu sắc dân gian, nhưng lại thể hiện mong muốn sống khỏe mạnh và điều độ.
Món ăn quen thuộc nhất trong ngày này là cơm rượu nếp. Cơm rượu được làm từ gạo nếp, ủ men tự nhiên, có vị ngọt nhẹ và hơi cay.
Vì vậy, họ thường hái lá để nấu nước tắm, nước xông hơi để dùng dần. Những nồi nước lá bốc khói, mùi thơm lan khắp sân nhà là ký ức rất quen thuộc với nhiều người lớn lên ở nông thôn Việt Nam. Ngoài ăn uống, Tết Đoan Ngọ còn có ý nghĩa tâm linh. Gia đình thường thắp hương, dâng cơm rượu và trái cây để tưởng nhớ tổ tiên.
Khi ăn, cơm rượu tạo cảm giác ấm bụng và dễ chịu.
Người Việt tin rằng cơm rượu giúp làm sạch hệ tiêu hóa, xua đi những thứ không tốt trong cơ thể.
Dù ngày nay ít người còn tin theo nghĩa đen nhưng hầu hết gia đình nào cũng giữ món ăn này như một nét văn hóa không thể
thiếu.
Bên cạnh cơm rượu, trái cây, mùa hè cũng xuất hiện rất nhiều trong tết Đoan Ngọ.
mận, vải, xoài, dưa hấu hay chơm chơm đều là những loại quả quen thuộc.
Đây là những loại trái cây đúng mùa, vừa ngon vừa ngọt. Qua mâm trái cây đơn giản ấy, ta có thể thấy rõ lối sống thuận
theo thiên nhiên của người Việt xưa. Ăn những gì đất trời đang cho vào đúng thời điểm của nó.
Ở nhiều vùng quê, Tết Ban Ngọ còn gắn liền. với lá thuốc và thảo mộc. Người xưa tin rằng vào mùng tháng 5 các loại lá có dược tính mạnh
nhất trong năm. Vì vậy họ thường hái lá để nấu nước tắm, nước xông hơi để dùng dần.
Những nồi nước lá, bóc khói, mùi thơm lan khắp sân nhà là ký ức rất quen thuộc với nhiều người lớn lên ở nông thôn Việt
Nam. Ngoài ăn uống, Tết Đoan Ngọ còn có ý nghĩa tâm linh. Gia đình thường thắp hương, dâng cơm rượu để tưởng nhớ tổ
tiên.
Mâm cúng không cầu kỳ, nhưng chứa đựng sự thành kính và mong ước cho gia đình khỏe mạnh.
Không khí ngày này thường yên bình, không ồn ào, khiến con người dễ chậm lại và quan tâm hơn đến bản thân.
Với người lớn tuổi, Tết Đoan Ngọ gợi nhớ về một thời cuộc sống còn gắn bó chặt chẽ với mùa vụ và thiên nhiên.
Với người trẻ, đây là một ngày Tết nhỏ nhưng thú vị, bởi mỗi phong tục đều mang theo một câu chuyện dân gian và cách suy nghĩ rất riêng của người Việt xưa.
Nhìn chung, Tết Đoan Ngọ không chỉ là ngày chỉ ăn cơm rượu hay giết sâu bọ.
Đây là cách người Việt gửi gắm mong muốn sống khỏe, sống hài hòa với thiên nhiên và giữ gìn những thói quen truyền thống qua nhiều thế hệ.
qua nhiều thế hệ.
Bây giờ đến lượt bạn nè! Bạn có cơ hội đến Việt Nam chưa?
Nếu bạn đã đến Việt Nam, bạn đã có dịp dự một buổi Tết Đoan Ngọ nào hay không?
Món ăn nào trong ngày này khiến bạn nhớ nhất? Hãy comment bên dưới cho Ngọc biết nha!
Và đừng quên đăng ký kênh để tiếp tục cùng Langiri khám phá những nét đẹp của Việt Nam nha.